Кіру

Кеме капитаны

Кәсіптің сипаттамасы
2171-2-011
Кеме капитаны
Кәсіптік стандарт
Кәсіптік стандарттың паспорты
Басқа кәсіптермен байланыс
Кәсіптер картасы
Тану ережелері
Кәсіптер тізілімі
Сипаттама
Негізгі мақсат
Теңіз кемелерін, ішкі су көлігінің және аралас (өзен–теңіз) жүзу кемелерін басқару мен пайдалануды деңгейінде кеме жүргізу
Жеке құзыреттерге қойылатын талаптар
  • Дербестік және жауапкершілік
  • Тез шешім қабылдай білу
  • Өзгерістерді басқару
  • Тәртіптілік
  • Төзімділік пен еңбексүйгіштік
  • Ауызекі сөйлеу дағдылары
Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар
  • Жоғары кәсіби (техникалық) білім, 1,2,3,4 немесе барлық топ кеме капитанының дипломы немесе техникалық және кәсіби білім (орташа арнайы, орташа кәсіби), 1,2,3,4 немесе барлық топ кеме капитанының дипломы және командалық лауазымда 12 айдан кем емес жүзу өтілі.
Басқа кәсіптермен байланыс
3 СБШ-нің деңгейі ( кіші деңгей)
Матрос
Толығырақ
4 СБШ-нің деңгейі ( кіші деңгей)
Капитанның вахталық көмекшісі
Толығырақ
5 СБШ-нің деңгейі ( кіші деңгей)
Капитан көмекшісі
Толығырақ
4 СБШ-нің деңгейі ( кіші деңгей)
Диспетчер (жалпы бейін)
Толығырақ
2 СБШ-нің деңгейі ( кіші деңгей)
Матрос
Толығырақ
5 СБШ-нің деңгейі ( кіші деңгей)
Лоцман
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі ( кіші деңгей)
Капитан-тәлімгер
Толығырақ
Деңгей 6
жоғары білім (бакалавриат, маман дәрежесі, ординатура) , 6B113 Көлік қызметтері

Машықтар
1. Навигациялық және синоптикалық карталарды пайдалану
2. Рейсті жоспарлау және кез келген жағдайда кеме жүргізу, су жолдарын төсеудің тиісті әдістерін қолдана отырып, мынадай факторларды ескеру:
a) тар сулық аудандар;
b) метеорологиялық жағдайлар;
c) мұздар;
d) шектеулі көріну жағдайы;
e) қозғалысты бөлу жүйелері;
f) КҚБЖ аймақтары.
3. Әртүрлі жағдайларда келесі әдістермен орналасқан жерді анықтау:
a) астрономиялық әдістермен;
b) жағалық бағдарларды пайдалану арқылы, соның ішінде тиісті карталарды, теңізшілерге хабарламаларды және басқа да құралдарды пайдалана отырып, орналасқан жерді анықтау дәлдігін бағалау;
c) заманауи радионавигациялық құралдарды пайдалану, олардың жұмыс принциптерін, шектеулерін, қателік көздерін жақсы білу негізінде, дұрыс емес көрсеткіштерді анықтау және орналасқан жерді дәл анықтау үшін түзету әдістерін меңгеру
4. Белгіленген стандарттарға сәйкес іздестіру-құтқару операцияларын ұйымдастыру және басқару
5. Кемелердегі қызметті ұйымдастыру бойынша негізгі кестелерді бекіту
6. Жолдағы вахтаны атқаруды және кеме жұмыстарын орындауды бақылау және басқару, еңбек тәртібін сақтау, жүзу қауіпсіздігін, кеме мен борттағы адамдардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету
7. Радиолокатор, АРПЖ және ЭКНАЖ қоса алғанда, барлық көздерден алынатын навигациялық ақпаратты бағалау арқылы кеме жүргізудің қауіпсіздігін қамтамасыз ету
8. Дабыл бойынша кестеге сәйкес экипаждың іс-қимылдарын ұйымдастыру және басқару
9. Әртүрлі гидрометеорологиялық және навигациялық жағдайларда кеме жүргізу, маневр жасау
10. Кеме күштік қондырғыларының жұмыс принциптерін және техникалық сипаттамаларын, сондай-ақ қозғалтқыш қондырғысын қашықтан басқару жүйесін меңгеру, кеме жылдамдығын бүкіл маршрут бойынша қауіпсіз таңдау үшін

Білімдер
1. «Қазақстан Республикасының Ішкі су көлігі туралы» Заңы
2. Қазақстан Республикасының Су кодексі
3. «Кемелердегі қызмет жарғысы» (Қазақстан Республикасы)
4. «Қазақстан Республикасының ішкі су жолдарымен жүзу қағидалары»
5. «Кәсіби диплом үлгілерін, кәсіби диплом растамасын, теңізшілерге диплом беру қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрінің 2017 жылғы 26 шілдедегі № 504 бұйрығы
6. Қазақстан Республикасының кеме қатынасы жөніндегі заңнамалық және өзге де нормативтік құқықтық актілері, орындалатын жұмыс мәселелері бойынша әдістемелік және өзге де материалдар, еңбекті ұйымдастыру негіздері
7. Кемелерді жүргізуге арналған навигациялық құралдар мен навигациялық-гидрографиялық, гидрометеорологиялық, геофизикалық, астрономиялық және әртүрлі анықтамалық мәліметтерді қамтитын басқа да ресми басылымдар
8. Навигациялық аспаптар мен карталар

Машықтар
1. Жүк жоспарын бақылау және әзірлеу:
a) жүктің қауіпсіз өңделуіне, орналастырылуына, бекітілуіне және тасымалдануына қатысты тиісті ережелерді, кодекстерді және стандарттарды қолдану
b) қатаңдық пен дифферент диаграммаларын, корпус кернеуін есептеу құрылғыларын, оның ішінде деректер базасын пайдаланатын автоматтандырылған жабдықтарды қолдану, сондай-ақ корпус жүктемесі мен балласт ережелерін білу арқылы корпус кернеуін қолайлы шектерде ұстау
c) кемелерде жүктерді орналастыру және бекіту, атап айтқанда кеме жүк құрылғылары мен жүк бекіту жабдықтарын пайдалану
d) тиеу-түсіру операцияларын жүргізу, жүктерді орналастыру мен бекітудің қауіпсіз тәжірибесі кодексінде көрсетілген жүктерді тасымалдауға ерекше назар аудару
e) танкерлердегі операциялар
f) рейс барысында жүктің тиеуі, сақталуы және түсірілуіне қатысты кемеде қолжетімді барлық деректерді пайдалану
g) тиісті нормативтік құжаттардың ережелеріне сәйкес жүктің қауіпсіз өңделу рәсімдерін енгізу
h) кеме мен терминал персоналы арасындағы тиімді қарым-қатынасты ұйымдастыру және ынтымақтастықты жақсарту
2.Жүк бөлмелеріндегі, люк қақпақтарындағы және балластық цистерналардағы анықталған ақаулар мен зақымдарды бағалау
3.Навал жүк кемелеріне коррозияның, шаршаудан туындайтын зақымдардың және жүктің дұрыс өңделмеуінің зиянды әсерінің алдын алу
4.Қауіпті жүктерді тасымалдауды жүзеге асыру:
a) қауіпті және зиянды жүктерді тасымалдауды ұйымдастыру
b) тиеу және түсіру кезінде қауіпсіздік шараларын сақтау, рейс барысында жүктерді тиісті түрде өңдеу

Білімдер
1. Жүктің және жүк операцияларының отырғызу тереңдігі мен қатаңдыққа (остойчивость) әсері
2. Навалдық кемелердің пайдалану және конструкциялық шектеулері
3. Стандартты навалдық кемелердің негізгі құрылымдық элементтерінің беріктігі тұрғысынан шектеулер
4. Қауіпті жүктерді тасымалдауға қатысты ережелер, талаптар, кодекстер және ұсынымдар
5. «Қоршаған ортаны қорғау туралы» Қазақстан Республикасының Заңы
6. Жүктерді орналастыру мен бекітудің қауіпсіз практикасы кодексі

Машықтар
1. Кеменің отырғызылуын, қатаңдығын (тұрақтылығын) және корпустың кернеуін бақылау:
a) кеменің құрылымдық негіздері, отырғызылу мен қатаңдыққа әсер ететін теориялар мен факторларды қолдана отырып, кеме операцияларын тиімді басқару
b) қауіпсіз отырғызылу мен қатаңдықты қамтамасыз етуге қажетті шараларды қабылдау
2. Қазақстан Республикасының заңнамасы талаптарының орындалуын бақылау, сондай-ақ су көлігі мен су ресурстары саласында халықаралық құқық нормаларын сақтау, суда адамның өмірін қорғау және су ортасын қорғау жөніндегі шараларды жүзеге асыру
3. Жолаушылар мен кеме экипажының қауіпсіздігін, құтқару құралдары мен өртке қарсы жүйелердің және басқа да қауіпсіздік жүйелерінің жарамдылығын қамтамасыз ету:
a) өртке қарсы күрес және кемені тастап кету бойынша жаттығулар ұйымдастыру
b) құтқару құралдары мен құрылғыларын, өртке қарсы жүйелерді және өзге де қауіпсіздік жүйелерін жұмыс жағдайында ұстау
c) апат жағдайында кемеде болған барлық адамдарды қорғау және сақтау шараларын қабылдау, сондай-ақ өрт, жарылыс, соқтығысу немесе қайраңға отыру салдарын оқшаулау және кемені құтқару бойынша әрекеттерді орындау
4. Кеменің тіршілікке қабілеттілігін қамтамасыз ету жөніндегі нұсқаулыққа сәйкес төтенше және басқа да апаттық жағдайларда іс-қимыл жоспарларын, сонымен қатар тіршілікке қабілеттілік үшін күрес сызбаларын әзірлеу
5. Кемеде медициналық көмек көрсетуді ұйымдастыру және оған басшылық жасау

Білімдер
1. Тұрақтылық пен суға батпайтындық туралы ақпаратты меңгеру
2. Кеменің қауіпсіздігін қамтамасыз ету шаралары (кеменің қатаңдығын арттыру және теңіз әсерінен жалпы қорғауды қамтамасыз ету)
3. Кеменің құрылымын түсіну, соның ішінде кеме тіршілікке қабілеттілігін сақтау құралдары, өрттің алдын алу, анықтау және сөндіру әдістері мен құралдары
4. Жарақаттану жағдайларында алғашқы медициналық көмек көрсету жөніндегі нұсқаулық