Кіру

Ақпараттық қауіпсіздік жөніндегі әкімші

Кәсіптің сипаттамасы
2524-0-001
Ақпараттық қауіпсіздік жөніндегі әкімші
Кәсіптік стандарт
Кәсіптік стандарттың паспорты
Басқа кәсіптермен байланыс
Кәсіптер картасы
Тану ережелері
Кәсіптер тізілімі
Сипаттама
Негізгі мақсат
Механиканы басқару қауіпсіздік талаптары және уақтылы АҚ бұзушылықтарына ден қою
Жеке құзыреттерге қойылатын талаптар
  • Жауапкершілік
  • Ойлау икемділігі
  • Командада жұмыс істей білу
  • Тәртіптілік
  • Бастамашылық
Жұмыс тәжірибесіне қойылатын талаптар
Басқа кәсіптермен байланыс
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Цифрлық технологиялар жөніндегі маман-криминалист
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Ақпараттық инфрақұрылым және АТ қауіпсіздігі жөніндегі кәсіби мамандар
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
7 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Қауіпсіздік мәселелері жөніндегі маман (АКТ)
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Сервистердің қауіпсіздігі жөніндегі маман
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Ақпараттық қауіпсіздік аудиторы
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Деректерді шифрлаушы
Толығырақ
7 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Ақпараттық қауіпсіздік аудиторы
Толығырақ
7 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Ақпараттық қауіпсіздік жөніндегі маман
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Ақпараттық қауіпсіздік жөніндегі маман
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі ( кіші деңгей)
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Ақпараттық инфрақұрылым және АТ қауіпсіздігі жөніндегі кәсіби мамандар
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Ақпаратты қорғау жөніндегі инженер
Толығырақ
7 СБШ-нің деңгейі ( кіші деңгей)
Ақпаратты қорғау жөніндегі инженер
Толығырақ
7 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Сервистердің қауіпсіздігі жөніндегі маман
Толығырақ
7 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Деректерді шифрлаушы
Толығырақ
7 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Цифрлық технологиялар жөніндегі маман-криминалист
Толығырақ
7 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Ақпаратты қорғау жөніндегі маман
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Қауіпсіздік мәселелері жөніндегі маман (АКТ)
Толығырақ
6 СБШ-нің деңгейі (- кіші деңгей)
Ақпаратты қорғау жөніндегі маман
Толығырақ
Деңгей 7
жоғары оқу орнынан кейінгі білім (магистратура, резидентура) , 7М063 Ақпараттық қауіпсіздік

Машықтар
1. Ақпаратты қорғау және АҚ қамтамасыз ету БАҚ-ын пайдалану;
2. Ақпаратты қорғау және АҚ қамтамасыз ету БАҚ-ын жұмыс берушіден және/немесе орындаушыдан қабылдау;
3. Құпия ақпарат көздерін есепке алу және сақтау;
4. Құпия ақпаратты қорғау БАҚ пайдалану;
5. Ақпаратты қорғау және АҚ қамтамасыз ету құралдарына техникалық қызмет көрсету бойынша регламенттік және алдын алу жұмыстарын жүргізу.
Білімдер
1. Мемлекеттік құпияны және қолжетімділігі шектеулі өзге де ақпаратты қорғау жөніндегі қызметті реттейтін заңнамалық және өзге де нормативтік құқықтық актілер;
2. Ақпараттың техникалық қорғалуын қамтамасыз етуге байланысты мәселелер бойынша нормативтік және әдістемелік құжаттар;
3. Қорғауға жататын ақпараттандыру объектілері;
4. Ұйымның және оның бөлімшелерінің мамандануы мен қызметінің бағыттары;
5. Қолданылатын ақпараттық технологиялар мен жүйелер;
6. Басқару, байланыс, автоматтандыру құрылымы;
7. Техникалық барлау құралдары және олардың мүмкіндіктерін бағалау әдістері;
8. Ақпараттың қауіпсіздігіне төнетін қатерлер және бұзушылықтардың сыныптамасы (санаттары);
9. Ақпараттандыру объектілерінің негізгі және қосалқы техникалық құралдармен және жүйелермен, кешендермен және ақпаратты техникалық қорғау құралдарымен жарақтандырылуы, автоматтандырылған басқару жүйелерінің сервистері мен қауіпсіздік механизмдерімен;
10. Қолжетімділікті шектеудің ішкі жүйелері;
11. Шабуылдарды анықтаудың ішкі жүйелері;
12. Қасақана әсер етуден қорғаудың ішкі жүйелері;
13. Ақпараттың тұтастығын бақылау әдістері, олардың дамуы мен модернизациясының болашағы;
14. Қауіпсіздік жүйелерінің жай-күйін бағалау, ақпараттың таралу арналарын анықтау, резервтеу процесін бақылау және маңызды есептеу және ақпараттық ресурстардың қайталануын бақылау әдістері;
15. Ақпаратты қорғаудың және бақылаудың техникалық, бағдарламалық, бағдарламалық-аппараттық құралдарымен, автоматтандырылған басқару жүйелерінің қызметтері мен қауіпсіздік механизмдерімен және олардың жай-күйін тексерумен жұмыс істеу тәртібі.

Машықтар
1. Ақпараттық ресурстарды уақтылы қорғауды қамтамасыз ете отырып, орталықтандырылған басқару жүйелерін қолдана отырып, вирусқа қарсы бағдарламалық қамтамасыз ету мен вирустық дерекқорды қашықтықтан орнатуды және жаңартуды тиімді жүзеге асыру;
2. Барлық IT-инфрақұрылым объектілеріне орталықтандырылған орнату үшін олардың өзектілігі мен қолжетімділігін қамтамасыз ете отырып, желілік серверлерде вирусқа қарсы шешімдер дистрибутивтерінің репозиторийлерін ұйымдастыру және қолдау;
3. Ұйымның қауіпсіздік саясатына сәйкес қорғау деңгейін оңтайландыра отырып, жұмыс станциялары мен серверлерде вирусқа қарсы шешімдерді қашықтықтан реттеу;
4. Әкімшілендіру процестерінің тиімділігін және автоматтандырылуын арттыра отырып, дереу немесе кейінге қалдыру мүмкіндігімен желі құрылғыларында сканерлеуді, жаңартуларды және басқа да операцияларды орындауға тапсырмаларды әзірлеу және жоспарлау.
Білімдер
1. Қауіптерді анықтаудың сигнатуралық, эвристикалық, мінез-құлық әдістерін, сондай-ақ проактивті қорғау және ақпараттық қауіпсіздіктің басқа құралдарымен интеграциялау технологияларын қоса алғанда, вирусқа қарсы бағдарламалардың мақсаты, жіктелуі және жұмыс істеу қағидаттары;
2. Операциялық жүйелердің, қауіпсіздік саясатының және корпоративтік инфрақұрылымның ерекшеліктерін, сондай-ақ ортаны алдын ала дайындау жөніндегі талаптарды ескере отырып, вирусқа қарсы бағдарламалық қамтамасыз етуді өндірушілердің оны дұрыс орнату жөніндегі ресми әдістемелік ұсынымдарын;
3. Қауіпсіздік саясатын басқаруды, жаңартуларды автоматтандыруды, есептілікті ұйымдастыруды, инциденттердің мониторингін және қауіптерге уақтылы ден қоюды қоса алғанда, вирусқа қарсы шешімдерді әзірлеушілердің оларды баптау, әкімшілендіру және сүйемелдеу жөніндегі ұсынымдары.
Машықтар
1. Әлеуетті қатерлерге уақтылы ден қоюды және ақпараттық қауіпсіздік саясатын іске асыруды қамтамасыз ете отырып, басып кіруді анықтау және болдырмау жүйелерін (IDS/IPS) қолдана отырып, желі қауіпсіздігінің кешенді мониторингін жүзеге асыру;
2. Рөлдік қолжетімділік әдістерін (RBAC) қолдана отырып, сондай-ақ Zero Trust қағидаттарына сәйкес желілік инфрақұрылымды сегменттеуді және трафикті сүзуді іске асыра отырып, қол жеткізу құқықтарын қатаң шектеуді іске асыра отырып, пайдаланушылардың есептік жазбаларын әкімшілендіру;
3. Парольдердің күрделілігіне қойылатын талаптарды, оларды ауыстыру кезеңділігін қоса алғанда, сондай-ақ аутентификация ережелері бұзылған кезде есептік жазбаларды автоматты бұғаттау тетіктерін іске асыра отырып, ұйымның парольдік саясатын баптау және сүйемелдеу;
4. VPN, желілік экрандарды, NAT, DHCP, ACL және басқа компоненттерді конфигурациялауды қоса алғанда, желі ресурстарына қауіпсіз және бақыланатын қосылуды қамтамасыз ете отырып, желілік қолжетімділік параметрлерін конфигурациялауды орындау;
5. IP-мекенжайлар, хосттар және кіші желілер бойынша өте маңызды ресурстарға қол жеткізуді шектеу, шабуыл жасау бетін барынша азайту және сырттан рұқсатсыз кіруді болдырмау;
6. АТ-инфрақұрылымының қорғалуы мен тұрақтылығын арттыру мақсатында жаңартуларды тестілеуді, жоспарлауды және орталықтандыруды қоса алғанда, корпоративтік ортада бағдарламалық қамтамасыз етуді жаңарту процесін басқару.
Білімдер

1. Басып кіруді анықтау/болдырмау жүйелерінің мақсаты, жұмыс істеу қағидаттары, архитектурасы;
2. Басып кіруді анықтау жүйелерінің жұмыс істеуін регламенттейтін стандарттар;
3. Басып кіруді анықтау/болдырмау жүйесін өндірушінің оны орнату және пайдалану жөніндегі ұсынымдары;
4. Басып кіруді анықтау түрлері мен әдістері;
5. Басып кіруді болдырмау жүйелерінде пайдаланылатын технологиялар мен құралдар;


Машықтар
1. Желіаралық экран және сүзгілеу саясаты режимдерін баптау;
2. Әкімшінің тіркелгісін жасауды, кіру құқықтарын шектеуді жүзеге асыру;
3. Резервтік көшіруді және қалпына келтіруді орындау;
4. Сервистерді баптауды жүзеге асыру (DNS, DHCP және басқа да ішкі желілік сервистер);
5. Оқиғаларды логикалау және мониторингілеу;
6. Бағыттауды баптау және реттеу;
7. Виртуалды домендер мен желілерді теңшеу;
8. IPsec VPN қорғалған қосылымдарын теңшеу;
9. Аутентификация саясатын теңшеу;
10. Криптографиялық сертификаттарды басқару және қолдану.
Білімдер
1. Сүзу ережесі және оларды қолдану тәртібі;
2. Желіаралық экрандардың түрлері мен функциялары;
3. NAT пайдалану;
4. Оқиғаларды мониторингілеу және журналға түсіру;
5. Жаңарту және патчинг жүйесі.

Машықтар
1. Оқиғаны сипаттауды, қауіп-қатерді жою үшін қабылданған әрекеттерді, себептерді талдауды, сондай-ақ тергеу нәтижелерін қоса алғанда, қауіпсіздік инциденттері бойынша есептер жасауға;
2. Қол жеткізу әрекеттері, рұқсат етілмеген әрекеттер және басқа да оқиғалар туралы ақпаратты қоса алғанда, қауіпсіздік оқиғаларының журналдарын үнемі жаңартып отыру және жүргізу;
3. Деректерге қол жеткізу, шифрлау және парольдерді пайдалану саясатын қоса алғанда, қауіпсіздік саясаттары мен рәсімдері бойынша құжаттамаларды жасау және қолдау;
4. Осалдықтар мен патч-менеджмент бойынша есептілікті жүргізеді және ағымдағы осалдықтар мен патчтар туралы есептерді уақтылы жасайды;
5. Қауіп-қатерлерді жою, деректерді қалпына келтіру және залалды азайту жөніндегі қадамдық нұсқаулықтарды қоса алғанда, инциденттерге ден қою рәсімдерін құжаттау.
Білімдер
1. Ақпараттық қауіпсіздік саласындағы есептілікке қойылатын стандарттар мен талаптар;
2. Есептіліктің құрылымы мен форматтарын, оларды жасау тәртібін түсіну;
3. Қауіпсіздік деректерін талдау және өңдеу, қауіпсіздік оқиғалары журналдарынан және басқа да көздерден деректерді түсіндіру әдістері;
4. Барлық маңызды оқиғаларды тіркеуді қоса алғанда, оқиғалар мен инциденттер журналдарын жүргізу қағидаттары;
5. Қауіпсіздік инфрақұрылымындағы өзгерістер мен инциденттерді басқару принциптері мен процестері.

Машықтар
1. Қызметкерлердің қорғалатын ақпаратқа қол жеткізу құқықтары мен өкілеттіктерінің тізімін жасауға және өзекті жағдайда ұстауға;
2. Жаңартулардың шығуын мониторингілеу және серверлік және желілік жабдықтардың ҚБҚ, ДББЖ, БЖ нұсқаларын басқару;
3. Бағдарламалық қамтамасыз ету нұсқаларын және қол жеткізу құқықтарының тізімдерін жаңарту бойынша келісілген жұмысты қамтамасыз ету үшін басқа әкімшілермен өзара іс-қимыл жасау.
Білімдер
1. АТ-процестерін басқарудың өмірлік циклі: жоспарлау, жобалау, енгізу, пайдалану, қолдау және аяқтау;
2. АТ-қызметтерін басқаруға арналған қағидаттар мен модельдер;
3. Жүйенің жұмыс істеуіне қауіп төндірмейтін өзгерістерді және конфигурацияларды басқару;
4. Түрлі құралдардың көмегімен жүйенің өнімділігін бақылау және мониторингілеу;
5. Қауіпсіздік қатерлері мен инциденттерін немесе жүйе жұмысындағы ақауларды басқару.
Машықтар
1. Криптографиялық кілттерді басқару (генерациялау және бөлу);
2. Шифрлауды басқару (Криптографиялық параметрлерді орнату және синхрондау);
3. Аутентификацияны басқару (аутентификация үшін қажетті ақпаратты - парольдерді, кілттерді және т.б. бөлу);
4. Кіруді басқару (басқару үшін қажетті ақпаратты - парольдерді, кіру тізімдерін және т.б. бөлу);
5. Желі домендерінің бақылаушыларын орнату және теңшеу.
Білімдер
1. Мақсаттарды, тәуекелдер мен талаптарды айқындауды қоса алғанда, қауіпсіздік саясатын әзірлеу қағидаттары;
2. Қауіпсіздік саясатының түрлері, оның ішінде: кіруді басқару саясаты; парольдерді пайдалану саясаты; деректерді өңдеу саясаты; инциденттерді басқару саясаты;
3. Әртүрлі нормативтік актілермен және стандарттармен белгіленген қауіпсіздік талаптары;
4. Қызметкерлерді оқытуды, саясаттың сақталуын бақылау және қамтамасыз ету жүйесін құруды қоса алғанда, саясатты іске асыру және енгізу процесі;
5. Ұйымдастыру құрылымындағы өзгерістерге, жаңа қатерлерге немесе заңнамадағы өзгерістерге жауап ретінде қауіпсіздік саясатына мониторинг жүргізу және қайта қарау.

Машықтар
1. АҚ мониторингіндегі жүйелердегі оқиғаларды жинау және талдау;
2. Оқиғаларды, сериялық оқиғаларды және оқиғалар үйлесімін АҚ бұзушылықтары ретінде жіктеу;
3. Оқиғаларды өңдеу рәсімдерін теңшеу және АҚ оқиғаларын анықтау.
Білімдер
1. Нақты уақыттағы қауіпсіздік оқиғалары туралы деректерді жинайтын, талдайтын және қадағалайтын басқару жүйелерін пайдалануды қоса алғанда, қауіпсіздік мониторингі процесі;
2. Қауіпсіздік оқиғаларының түрлері және олардың жіктелуі;
3. Машиналық оқытуды және үлкен деректерді талдауды қоса алғанда, инциденттерді талдау және қауіп-қатерді анықтау қағидаттары;
4. Қауіпсіздік оқиғаларының журналдарын жүргізу және үрдістерді талдау және тәуекелдерді анықтау үшін есептерді жасау тәртібі.
Машықтар
1. АҚ тосын оқиғасы туралы тіркеу және хабарлау (хабарлау);
2. АҚ тосын оқиғасының себептерін анықтау;
3. АҚ тосын оқиғасы мен оның зардаптарын жою шараларын қабылдау;
4. Инцидент туралы дәлелдемелер жинауға;
5. АҚ тосын оқиғаларын тексеруге қатысу;
6. Құзыретті органдармен (CERT, ішкі істер органдары және басқалар) өзара іс-қимыл жасайды.
Білімдер
1. Инциденттерге ден қою процестері және процестің негізгі кезеңдері;
2. Қауіпсіздік инциденттерін түрлері мен күрделілігі бойынша жіктеу;
3. Дәлелдемелерді жинауға және болып жатқан оқиғаларды талдауға көмектесетін тосын оқиғаларды тексеруге арналған құралдар;
4. Ден қою процесіндегі коммуникацияның рөлі;
5. Қауіпсіздікті жақсарту үшін тосын оқиғаларды құжаттандыру және талдау тәртібі.

Машықтар
1. Ақпаратты қорғау және АҚ қамтамасыз ету АЖЖ орналастыру және конфигурациялау жөніндегі құжаттаманы жасау және өзекті жағдайда ұстау;
2. Серверлік және телекоммуникациялық жабдықтардың ҚБҚ, ДББЖ, БЖ қауіпсіздік тетіктерін баптаудың тұтастығын бақылау;
3. ЖТӘ АЖ және қорғалатын ақпараттық ресурстарға әрекеттерін анықтау мақсатында жүйелік және қолданбалы БҚ оқиғаларын тіркеу журналдарын талдау.
Білімдер
1. Бақылауды жүзеге асырудың әдістері, қағидаттары мен тәсілдері;
2. АҚ оқиғалар журналын талдау рәсімдері (талдау міндеттерін орындау, тексеру жүргізу және стандартты емес оқиғаларды талдау, рәсімдердің орындалуын құжаттау және дәлелдемелерді жинау, басшылық үшін есептілікті қалыптастыру);
3. АҚ оқиғалар журналын талдаудың бағдарламалық құралдары.
Машықтар
1. Ақпаратты қорғау және АҚ қамтамасыз ету ПАС оқиғаларын тіркеу журналдарын талдау;
2. Ақпаратты қорғау және АҚ қамтамасыз ету ПАС ресурстарын пайдалануды бағалау;
3. Ақпаратты қорғаудың және АҚ-ны қамтамасыз етудің АЖЖ пайдалану тиімділігін жетілдіру және арттыру бойынша ұсыныстар әзірлеу.
Білімдер
1. Жұмыс принципі және ақпаратты қорғау ЖАЖ пайдалану ережесі;
2. Ақпаратты қорғау және АҚ қамтамасыз ету ПАС ресурстарын пайдалану нәтижелілігінің өлшемдері мен көрсеткіштері;
3. Ақпаратты қорғау және АҚ қамтамасыз ету ПАС бақылау параметрлері.